Bu Makaleyi Paylaş

Boşanma Nedir?

Toplumuzun en küçük ve en önemli birimi olan aile toplumsal anlamda huzur ve sükunun korunması bakımından büyük önem arz etmektedir. Bu nedenle Türk toplumunda, eşler boşanma yoluna genellikle en son çare olarak başvurmaktadır zira hiç kimse bir evliliği ayrılmak maksadı ile gerçekleştirmez. Boşanma ise eşlerden birinin veya ikisinin isteği üzerine, hakimin kararıyla evlilik bağının ortadan kaldırılmasını ifade etmektedir.

Nafaka Nedir?

Nafaka, boşanma davası devam ederken veya  boşanma davasının sona ermesinin sonrasında  maddi anlamda olarak zorluğa düşecek olan eşe bağlanan ve diğer eş tarafından her ay ödenmesi gereken parayı ifade etmektedir.

Nafaka Türleri Nelerdir?

Maddi anlamda yoksulluğa düşecek olan eşe ödenecek nafakaya esasen devam eden bir boşanma davası süresince ve boşanma davası sonucunda mahkeme tarafından hükmolunabilir. Kanun koyucu bu hususa ilişkin olarak üç tür nafaka öngörmüştür. Bunlar;

  • Tedbir nafakası,
  • İştirak nafakası
  • Yoksulluk nafakasıdır.

Kimler Nafaka Talep Edebilir?

Boşanma davası devam ederken veya dava sonuçlandıktan sonra maddi anlamda zorluk yaşayacak olan eş diğer eşten nafaka talebinde bulunabilir. Örnek kabilinden açıklarsak; aylık geliri olmayan yada dar gelirli olan veyahut geçici işlerden çalışmasından dolayı düzenli bir gelire sahip olmayan eş/eski eş kural olarak kendisine uygun bir miktar nafaka ödenmesini talep edebilir. Örneğin ev hanımı olan A’nın geçimini eşi B sağlamaktadır. A, B’ye açtığı boşanma davasında davam devam ederken mahkemeden kendisine tedbir nafakası bağlanmasını yani B tarafından her ay belirli bir miktar para ödenmesini talep etme hakkına sahiptir.

Kimler Nafaka Talep Edemez?

Kural olarak, boşanma davası sonucunda maddi anlamda zorluğa düşmeyecek olan eş nafaka talep edemez. Konunun daha iyi anlaşılması bakımından örnek kabilinden açıklamak gerekirse; örneğin boşandığı eşi ile aynı miktarda  aylık düzenli bir geliri olan veya bir işte maaşlı çalışması dolayısı ile boşandığı eşi ile maddi bakımından benzer standartlarda olan eski eş bakımından mahkeme dava sonucunda yoksulluk nafakasına hükmetmeyecektir.

Tedbir Nafakası Nedir?

Tedbir nafakası; boşanma davası devam ederken Mahkeme tarafından ailenin geçiminin sağlanması amacı ile hükmedilen nafakayı ifade etmektedir. Eşlerden her biri kural olarak hem kendileri hemde çocukları için tedbir nafakasına hükmolunmasını talep edebilir. Ancak bilinmelidir ki eşlerin talebi olmaksa dahi mahkeme ailenin geçimi ve çocuklar bakımından zaruri görüyor ise her halükarda tedbir nafakasına hükmedebilir.  Mahkeme tedbir nafakasına hükmederken eşlerin sosyo-ekonomik durumlarını gözetir. Bu hususun tespiti noktasında eşlerin sahip olduğu taşınır taşınmaz mallara ilişkin resmi sicillerin incelenmesine, tanık dinlenmesine ve daha birçok yönteme başvurabilir. Zira boşanma davası sırasında tedbir nafakasına hükmedilmesi için eş bakımından maddi anlamda zorluğa düşecek olması bir nevi şart olarak aranır. Ancak çocuklar bakımından böyle bir şart söz konusu değildir. Tedbir nafakası aylık olarak veya peşin olarak ödenen belirli bir miktar parayı ifade etmektedir. Nitekim tedbir nafakası dava açıldıktan belirli bir süre sonra talep edilmiş olsa dahi nafakanın başlangıç tarihi davanın açıldığı tarih olarak esas alınır. Ayrıca boşanma davası süresince tedbir nafakasına ilişkin olarak arttırılması veya azaltılması yönünde mahkemeden talepte bulunulabilir. Nitekim bir diğer önemli husus şudur ki; kendisine tedbir nafakası ödenmesini talep eden eş, boşanmaya kusuru ile sebep olsa dahi Mahkemece tedbir nafakasına hükmolunabilmesi için eşin sadece maddi anlamda zorluğa düşecek olması yeterlidir yani kusurlu olmasının bu nafaka bakımından etkisi olmaz. Eş kusurlu olsa dahi yoksulluğa düşecekse, ailenin geçimi sağlanamayacaksa tedbiren nafakaya hükmedilir.

İştirak Nafakası Nedir?

İştirak nafakası, boşanma davası sonucunda velayet hakkı kendisine verilmeyen eşin; ortak çocuğun bakımının sağlanması amacı ile çocuğun velayetinin verildiği eşe her ay düzenli olarak ödenen parayı ifade etmektedir. Dolayısı ile iştirak nafakası esasen ortak çocuğun; yiyecek,giyecek,eğitim,sağlık ve benzeri masraflarını karşılamaya yönelik olan bir nafakayı ifade etmektedir ve  dolayısıyla iştirak nafakasına hükmolunurken mahkemece çocuğun yararı gözetilmektedir. Nitekim boşanma davası devam ederken veya boşanma davası sonuçlandıktan sonra da iştirak nafakası talep olunabilir. Ancak bilinmelidir ki eşlerden birinin talebi olmasa dahi Mahkeme kendiliğinden iştirak nafakasına hükmedebilir. Mahkeme yalnızca kendisinde talep edilen iştirak nafakası miktarından daha fazla bir meblaya hükmedemeyecektir.

Yoksulluk Nafakası Nedir?

Yoksulluk nafakası; boşanma davası sonucunda eski eşin boşanmanın gerçekleşmesinden dolayı yoksulluğa düşecek olan diğer eşe ödemesi gereken  nafakayı ifade etmektedir. Esasen boşanma nedeni ile yoksulluğa düşecek eş Mahkemece yoksulluk nafakasına hükmedilmek sureti ile maddi anlamda koruma altına alınmaktadır. Yoksulluk nafakasına hükmedilebilmesi için nafakanın ödeneceği eş, nafakayı ödeyecek olan eşe nazaran ağır kusurlu olmamalıdır. Yani boşanmanın gerçekleşmesine ağır kusuru ile sebep olan eşe, boşanmanın gerçekleşmesinde bir kusuru olmayan eşin yoksulluk nafakası ödemesi söz konusu olamaz. Söz konusu nafakayı talep eden eş yoksulluğa düşecek olmalıdır. Yani maddi anlamda zorluğa düşmeli ve geçimini sağlayamayacak olmalıdır. Ayrıca eşin bu yoksulluğa da boşanmanın gerçekleşmesi dolayısı ile düşmesi beklenir. Örneğin ev hanımı A’nın geçimin eşi B sağlamaktadır. Boşanmanın kesinleşmesinden sonra herhangi bir geliri olmayan A boşanma dolayısı ile yoksulluğa düşeceğinden yoksulluk nafakası talep edebilir. Ayrıca yoksulluk nafakası eş tarafından talep olunmalıdır zira burada hakim eşin talebi ile bağlıdır ve talep olmaksızın kendiliğinden yoksulluk nafakasına hükmedemez. Ancak eşin talep ettiği nafaka miktarı ile mahkeme bağlı değildir. Dolayısı ile talep edilen nafaka miktarından daha fazlasına hükmedilemez ancak daha azına hükmedilebilir.

Nafaka Davalarında Görevli ve Yetkili Mahkeme

Nafakaya ilişkin talepler bakımından görevli mahkeme Aile Mahkemesidir.

Yetki bakımından boşanmaya davası süresince talep edilecek olan tedbir nafakası hususunda yetkili mahkeme boşanma davasının görüldüğü yer mahkemesidir.

Diğer nafaka türleri bakımından ise, şayet boşanma davası sırasında talep edilecekler ise boşanma davasının görüldüğü mahkeme yetkili mahkemedir.

Ancak nafakanın boşanmadan sonra talep edilmesi bakımından yetkili mahkeme nafaka alacaklısının yani nafakanın kendisine ödenmesini talep eden kimsenin yerleşim yeri mahkemesidir.

Aile Hukukundan doğan tüm uyuşmazlıklar hakkında detaylı bilgi almak, boşanma davası açmak yada davaya ilişkin işlemlerinizi yürütmek, anlaşmalı boşanma protokolü hazırlatmak ve detaylı hukuki danışmanlık için Çelik Avukatlık Bürosu ile iletişime geçebilirsiniz.


HUKUKİ SÖZLÜK

İlliyet bağ: neden , sonuç ilişkisini ifade etmektedir.

Kusur: hoş karşılanmayacak davranış anlamına gelmektedir.

Tanık: dava konusu olay hakkında bilgi sahibi olan, şahit olan kişidir.

Ortak çocuk: aynı anne ve babadan olan çocuk Avukatlık Bürosu